Je programma heeft een timingprobleem (en dat ligt niet aan de sprekers)

Je programma heeft een timingprobleem (en dat ligt niet aan de sprekers)

Loop om vier uur 's middags een willekeurige conferentie binnen en kijk naar het programma aan de muur. Kijk dan op de klok. Het verschil daartussen is zelden minder dan twintig minuten, en niemand in de zaal kijkt ervan op.


Uitlopen is bij evenementen zo normaal dat we het niet langer als een mislukking beschouwen. Maar dat is het wel, en een behoorlijk kostbare ook: de slotkeynote wordt gehouden voor een zaal die al half op weg is naar de parkeerplaats, de netwerkborrel krimpt van een uur naar vijfendertig minuten en de mensen die hun trein naar huis hadden gepland op basis van de gepubliceerde eindtijd missen die. Dat is het laatste wat ze zich van je evenement zullen herinneren.


Het ongemakkelijke is dat evenementen niet uitlopen door pech. Ze lopen uit omdat het programma maanden eerder is samengesteld door mensen die aan de inhoud dachten, niet aan de tijd. Tijd gedraagt zich bij een evenement op voorspelbare manieren, en zodra je de patronen kent, kun je daar bij het plannen rekening mee houden. Dit zijn de dingen die de meeste schade aanrichten.



Het programma is gebaseerd op wat mensen zeggen nodig te hebben

Vraag een spreker hoeveel tijd die nodig heeft en die zal twintig minuten zeggen. Daarmee bedoelt die dat de presentatie, thuis geoefend voor de badkamerspiegel, twintig minuten duurt. Op de dag zelf is dat niet zo. De spreker bedankt de gastheer of gastvrouw. Zegt iets over de vorige spreker. Merkt dat de zaal groter is dan verwacht en gaat langzamer praten. Een dia laadt niet. Iemand stelt halverwege een vraag. De presentatie van twintig minuten duurt zesentwintig minuten, en dan heb je een goede spreker. Een nerveuze of enthousiaste spreker doet er dertig minuten over.


Hetzelfde geldt voor elk tijdsblok in je programma. Een koffiepauze van vijftien minuten duurt vijftien minuten vanaf het moment dat de laatste persoon weer op zijn stoel zit, niet vanaf het moment dat de spreker stopt met praten. Naar buiten lopen, in de rij staan voor koffie, naar het toilet gaan, een gesprek dat op de gang begint en weer naar binnen lopen kosten samen op zichzelf al vijftien minuten. Een lunch voor tweehonderd mensen duurt geen zestig minuten. Het is zestig minuten plus de tijd die tweehonderd mensen nodig hebben om langs één buffet te lopen, en één buffetrij bedient ongeveer drie tot vier mensen per minuut. Reken het uit voordat je het programma afdrukt.


Ervaren producenten lossen dit op door nooit de inschatting van een spreker zelf te gebruiken. Ze nemen de opgegeven duur en tellen er een kwart bij op voor presentaties en een derde voor alles met een panel, een demo of interactie met het publiek. Past het programma niet meer zodra die tijden zijn ingevuld, dan staat er te veel in. Dat kun je beter nu ontdekken dan om 16:40.



Niemand is verantwoordelijk voor de overgangen

Bekijk een doorsnee draaiboek en je ziet een kolom met begintijden en een kolom met onderdelen: 09:00 welkom, 09:10 keynote, 09:40 panel, 10:20 pauze. Wat je niet ziet, is wat er in werkelijkheid tijd opslokt: de overgangen ertussen. De keynote spreker die het podium verlaat en de drie panelleden die naar voren komen, hun microfoons omdoen, gaan zitten, hun stoelen verstellen en worden voorgesteld, kosten niet nul minuten. Het duurt elke keer vier of vijf minuten. Zes overgangen in een ochtend zijn een halfuur dat nergens in het programma staat.


Plan overgangen als afzonderlijke onderdelen, met een duur en een naam erbij. Wie begeleidt de panelleden tijdens de laatste drie minuten van de keynote naar de zijkant van het podium? Wie heeft de reversmicrofoons al bij zich? Wie laat de gastheer of gastvrouw weten dat het panel klaarstaat, zodat die de overgang kan overbruggen in plaats van tijd te vullen? Waar gaat de keynote spreker naartoe, en wie brengt diegene erheen voordat die onder aan de trap vast komt te zitten bij het signeren van boeken?


Bij grotere producties is dit de taak van een stagemanager. Het is de moeite waard te begrijpen wat die doet, want bij de meeste zakelijke evenementen is er een gastheer of gastvrouw en denkt men dat dit hetzelfde is. Dat is het niet. De gastheer of gastvrouw staat op het podium en kan alleen zien wat zich voor hen bevindt. De stagemanager staat achter de schermen met een headset, een stopwatch en het draaiboek, en heeft maar één taak: het volgende onderdeel. Is het klaar, is de persoon er, weet de technicus ervan? Een gastheer of gastvrouw begeleidt het publiek, een stagemanager bewaakt de tijd. Duurt je evenement meer dan een paar uur en zijn er meer dan vier of vijf sprekers, dan moet iemand die tweede taak op zich nemen, ook als er iets anders op diens visitekaartje staat.



De Q&A heeft geen manier om te eindigen

Dit tafereel kent iedereen. De sessie staat gepland tot 11:30. Om 11:28 zegt de gastheer of gastvrouw: "We hebben tijd voor één of twee vragen." Er gaat een hand omhoog. De vraag blijkt eigenlijk een uitspraak. De spreker geeft uitgebreid antwoord, uit beleefdheid. Nog een hand. De gastheer of gastvrouw, die ook beleefd wil zijn, neemt de vraag aan. Het is nu 11:39 en de volgende sessie is al negen minuten kwijt voordat die begint.


De Q&A loopt uit omdat er wel een manier is om te beginnen, maar geen manier om te eindigen. De oplossing is om het einde vast te leggen voordat de eerste vraag wordt gesteld. Stel een harde eindtijd in voor de Q&A, niet voor de sessie, en laat de gastheer of gastvrouw die hardop noemen: "We hebben tot 11:30, dus er is tijd voor drie vragen. Houd ze daarom kort." Verzamel vragen vooraf of via een scherm, zodat de gastheer of gastvrouw een keuze kan maken en de zaal helemaal niet open hoeft voor vragen als er weinig tijd is. Vertel sprekers vóór het evenement dat als hun presentatie uitloopt, hun Q&A wordt ingekort, niet het tijdsblok van de volgende spreker. Dat heeft een opmerkelijk effect op de duur van presentaties.

En geef de gastheer of gastvrouw een zichtbare klok. Geen aftelklok op de presentatiemonitor die alleen de spreker kan zien, maar iets waarop de gastheer of gastvrouw vanaf de zijkant van het podium een blik kan werpen. Veel uitloop komt simpelweg doordat mensen op het podium niet weten hoe laat het is.



De buffer staat op de verkeerde plek

De meeste organisatoren weten dat ze een buffer moeten inbouwen. Meestal maken ze elk tijdsblok een beetje langer: vijfentwintig minuten voor een presentatie van twintig minuten, enzovoort. Dat werkt niet, om een reden die vanzelfsprekend wordt zodra je het zegt: iedereen gebruikt de buffer. Een spreker die vijfentwintig minuten krijgt, geeft een presentatie van vijfentwintig minuten. Een pauze die op twintig minuten staat, duurt twintig minuten plus de gebruikelijke vijf minuten extra.


Een buffer werkt alleen als die onzichtbaar is voor de mensen die hem zouden gebruiken. Houd het programma strak en reserveer de extra tijd op een paar plekken waar alleen jij over gaat: vijf of tien minuten vóór elke pauze, een marge van vijftien minuten vóór het middagprogramma, een afsluitend tijdsblok dat op het openbare programma korter is dan in je eigen draaiboek. Loopt de ochtend volgens schema, dan worden die gaten iets langere koffiepauzes en merkt niemand het. Loopt het niet volgens schema, dan vang je vijfentwintig minuten vertraging op zonder het programma aan te passen.


Publiceer het programma voor deelnemers vervolgens in een vorm die geen ruimte laat voor verschuivingen. Geef ze begintijden van sessies en pauzetijden, niet voor elk onderdeel een eindtijd. Een sessie die om 11:30 zou eindigen maar om 11:36 eindigt, is geen probleem als niemand 11:30 beloofd is.



Als het al mis is gegaan

Ondanks alles zal je op een gegeven moment twintig minuten achterlopen. Er zijn maar drie manieren om tijd terug te winnen, en één persoon moet daar vooraf over beslissen. Bespreek het niet achter de schermen.


De eerste is een pauze inkorten. Dat is het makkelijkst en bijna altijd de verkeerde keuze, want tijdens pauzes doen mensen waarvoor ze eigenlijk gekomen zijn. Een koffiepauze van tien minuten is een wachtrij, geen pauze. Doe dit één keer als het moet, maar nooit twee keer.

De tweede is de Q&A inkorten. Daarom heb je de sprekers er vooraf over verteld. Niemand in het publiek merkt dat een Q&A niet heeft plaatsgevonden.


De derde is een programmaonderdeel schrappen of inkorten. Dit is wat organisatoren vermijden, maar het werkt wel. Je moet vooraf weten welk onderdeel je kunt schrappen en de betrokken persoon vóór het evenement vertellen dat dit kan gebeuren. Het slot van vijf minuten voor de sponsor kun je niet schrappen, daar is voor betaald. Het tweede panel over een onderwerp dat het eerste panel al heeft behandeld waarschijnlijk wel. Beslis er nu over, schrijf het op en vertel het de gastheer of gastvrouw.


Wat je niet moet doen, is de dag laten uitlopen en hopen dat de lunch de vertraging opvangt. Dat gebeurt nooit. Tijd die je 's ochtends verliest, ben je om vijf uur nog steeds kwijt, en tegen die tijd heeft dat je het ene deel van de dag gekost waar iedereen naar uitkeek.



Kort samengevat

Tel een kwart op bij de eigen inschatting van elke spreker en een derde bij alles waarbij interactie plaatsvindt. Neem de overgangen op als onderdelen in het draaiboek, met een duur en een verantwoordelijke. Geef iemand de taak van stagemanager: die houdt het volgende onderdeel in de gaten, niet het publiek. Stel een harde eindtijd in voor de Q&A en zeg die hardop. Bewaar de extra tijd op plekken waar alleen jij die kunt inzetten. Beslis vóór het evenement welk onderdeel wordt geschrapt als dat nodig is. En geef de gastheer of gastvrouw een klok.


Maak je een draaiboek waarin elke overgang is ingepland en benoemd, en dat iedereen in het team op zijn telefoon kan lezen, dan is de Draaiboeken-tool op eventplanner.net daarvoor gemaakt. Een afgedrukt spreadsheet werkt ook. Het belangrijkste is dat de tussenruimtes erin staan.


Evenementen lopen uit omdat tijd op een evenement anders verloopt dan het op papier lijkt. Organisatoren van evenementen die eindigen wanneer het programma dat aangeeft, zijn niet strenger of gelukkiger. Ze hebben gewoon rekening gehouden met de tijd die de dag echt in beslag neemt, in plaats van de tijd waarop iedereen had gehoopt.

Bron: Illustrative photo generated with the help of AI

Reageer

Heb je al een account op eventplanner.nl? Meld je aan
Heb je nog geen account? Schrijf je comment hieronder:

Lees ook

ISE 2027 zet de live-evenementenbranche in de schijnwerpers

ISE 2027 zet de live-evenementenbranche in de schijnwerpers

Waarom je Echo 26 op 9 december niet mag missen

Waarom je Echo 26 op 9 december niet mag missen

Gefeliciteerd, jij bent nu de eventplanner

Gefeliciteerd, jij bent nu de eventplanner

Advertenties